Sigaretten en Shag stijgen weer in prijs in 2024 

Op woensdag 20 september 2023 heeft het Belastingplan 2024 belangrijk nieuws gebracht voor rokers. Volgend jaar zullen de prijzen voor sigaretten aanzienlijk stijgen, met een extra heffing van 60 cent per pakje bovenop de eerder aangekondigde verhoging van 1 euro exclusief btw.

Voor shag wordt zelfs een extra heffing van 3,60 euro per pakje van 50 gram voorgesteld. Dit zal de gemiddelde prijs voor een pakje sigaretten verhogen naar 10,70 euro, terwijl shag ruim 24 euro per pakje zal kosten.

Deze wijzigingen zijn een reactie op het Belastingplan 2024 dat onlangs werd gepresenteerd met de Miljoenennota. De extra accijnsverhoging maakt deel uit van een bredere strategie om een begrotingstekort van meer dan 2 miljard euro te dekken. Hiermee wil de regering armoede in Nederland bestrijden.

De extra tabaksaccijnzen zullen naar verwachting volgend jaar 82 miljoen euro extra aan staatsinkomsten opleveren, en in de daaropvolgende jaren 137 miljoen euro structureel.

Prijsstijging van 20 procent en de weg naar een rookvrije generatie

Dit jaar steeg de belasting op sigaretten (accijns + btw) al met 1,22 euro. De meeste fabrikanten verhoogden de winkelprijzen met 1,30 euro om op een afgerond bedrag uit te komen. Dit bracht de winkelprijzen op dit moment tussen de 8 euro en 9,50 euro per pakje van 20 sigaretten.

Vanaf 1 april 2024 zal daar nog eens 1,60 euro accijns bij komen (1,94 euro inclusief btw). Hierdoor zal de winkelprijs naar verwachting met 2 euro stijgen, wat betekent dat mensen tussen de 10 en 11,50 euro per pakje zullen betalen.

Deze prijsstijging van ongeveer 20 procent heeft niet alleen als doel het begrotingstekort te verminderen, maar ook om de doelstelling van een rookvrije generatie tegen 2040 te bevorderen. Studies tonen aan dat elke 10 procent prijsstijging van tabak leidt tot een afname van 4 procent in rookgedrag.

Het WHO-rapport ‘Raising Tax on Tobacco’ (2014) benadrukt dan ook dat accijnsverhogingen het meest effectieve beleid zijn om tabaksgebruik te verminderen en nieuwe rokers te ontmoedigen.

Een hogere prijs maakt tabak ook minder toegankelijk voor kinderen en jongeren, en dit draagt bij aan de preventie van roken onder deze groep.

Wat kost een pakje sigaretten volgend jaar

Hoge prijs als bescherming voor kinderen

Hoewel sommigen bezwaar kunnen maken tegen het verhogen van de tabaksprijzen om geld te genereren voor armoedebestrijding, blijkt uit onderzoek dat de meeste rokers behoren tot de laagste inkomensgroepen. Wanda de Kanter, voorzitter van Rookpreventie Jeugd, benadrukt echter dat “arme rokers niet geholpen worden door lagere tabaksprijzen, maar wel door goede huisvesting, onderwijs en werkgelegenheid.”

Roken draagt aanzienlijk bij aan de gezondheidskloof en de oneerlijke verdeling van ziekte en voortijdige sterfte tussen mensen met de laagste en hoogste inkomens. Duurdere tabak zorgt er ook voor dat kinderen minder snel verleid worden om te beginnen met roken, waardoor ze niet later duizenden euro’s aan hun verslaving kwijt zijn.

Beste manier stoppen met roken

Tegenargument: grenseffecten en smokkel

De tabaksindustrie brengt traditioneel tegenargumenten naar voren, zoals grenseffecten en smokkel, in de hoop politici in de Tweede en Eerste Kamer te overtuigen om tegen de voorgestelde maatregelen te stemmen. Jan Hein Sträter, directeur van de Vereniging Nederlandse Sigaretten- en Kerftabakfabrikanten (VSK), merkt op dat “dit alleen goed nieuws is voor winkeliers in onze buurlanden en natuurlijk voor criminelen die zich bezighouden met illegale productie en smokkel.”

Het is belangrijk op te merken dat het beleid in de EU het toestaat om binnen bepaalde limieten tabak voor persoonlijk gebruik in te voeren. Tegen smokkel en illegale productie wordt door de douane en de FIOD opgetreden, en er is al eerder aangetoond dat illegale invoer gerelateerd kan zijn aan overproductie van sigaretten in landen met lagere accijnzen en prijzen.

Zorg voor correcte en actuele informatie over prijzen en accijnsverhogingen door regelmatige updates te raadplegen bij overheidsinstanties of relevante bronnen.